wolna kultura > spis treści >

Prawo: czas trwania............................... 159

Prawa: zakres................................... 162

Prawo i architektura: zasiąg......................... 167

Architektura i prawo: siła........................... 170

Rynek: konkurencja............................... 190

Razem......................................... 197

Łamigłówki............................................ 203

Rozdziałjedenasty: Chimera.......................... 205

Rozdział dwunasty: Straty............................ 210

Ograniczanie twórców...........................,.. 211

Ograniczanie innowatorów......................... 215

Demoralizowanie obywateli......................... 227

Rozrachunki........................................... 237

Rozdział trzynasty: Eldred............................ 241

Rozdział czternasty: Eldred II......................... 276

Zakończenie........................................... 286

Posłowie .............................................. 301

Każdy z nas, teraz................................... 304

Odbudowywanie swobód uprzednio oczywistych: przykłady... 305

Pomysł na odbudowę wolnej kultury.................... 311

Oni, wkrótce........................................ 316

1. Więcej formalności............................. 316

Rejestracja i odnowienie......................... 318

Znakowanie................................... 319

2. Krótsze okresy obowiązywania..................... 321

3. Swobodny kontra dozwolony użytek................. 323

4. Wyzwólmy muzykę - ponownie..................... 326

5. Trzeba zwolnić wielu prawników.................... 334

Przypisy .............................................. 337

Podziękowania......................................... 363

Słownik .............................................. 365

Indeks ............ 373


Przedmowa do wydania polskiego

Nad kominkiem w mojej jadalni wisi plakat, który kupiłem w 1982 roku podczas podróży do Europy Wschodniej i Związku Radzieckiego. Został oprawiony, by chronić zwykły, żółknący papier, z pojedynczym słowem wypisanym na czerwono pośrodku: Solidarność.

Mieszkańcom Zachodu, przynajmniej tym na tyle dorosłym, by pamiętać 1980 rok, tak kojarzy się Polska. Myślimy o walce i oporze wyprzedzającym swój czas, który jednak budował podwaliny wolności. Wolności, która jest nieunikniona, ale jawi się jako taka tylko nielicznym i zostaje uznana za nieuniknioną dopiero, gdy stanie się faktem.

Podobna walka jest głównym tematem mojej książki. Żyjąc w kulturach, które znają wolność i cieszą się nią, powoli, z zaskoczeniem, uświadamiamy sobie, że technologie wolności na naszych oczach przekształcają się w technologie kontroli. Internet obiecywał nam wolność, tymczasem jest budowany tak, by umożliwiać coraz większą kontrolę. Dzisiaj, coraz mniejsza grupa ludzi kontroluje więcej, niż kiedykolwiek wcześniej, a kontrola, jaką sprawują, jest coraz doskonalsza.

Sprzeciwia się temu powolny, ale zdecydowany ruch, któremu brak romantyzmu, jaki cechował Solidarność, ale walczy o wartości, które Solidarność by uznała. A gdy już zwycięży, wspomnimy te chwile jako pierwsze kroki na nieuniknionej drodze.

Jednak taka droga nie jest nieunikniona. Żadne zwycięstwo nie jest z góry obiecane. Muszą nastąpić setki tysięcy pomniejszych zwycięstw, zanim realna stanie się choćby szansa zwycięstwa. Ludzie z całego

> lawrence lessig > www.wsip.com.pl


Creative Commons License Prawa do treści książki "Wolna Kultura" posiada Lawrence Lessig. Książka jest dostępna na licencji Uznanie autorstwa - Użycie niekomercyjne - Na tych samych warunkach 3.0 Polska.